Abc…26 kwietnia urodzili się

opublikowane w Codziennik, Najnowsze Wpisy | 0

Foto: Stanisław Sojka

pietrzak

26 kwietnia urodzili się:
1902:Władysław Daniłowski, polski kompozytor, założyciel Chóru Dana (zm. 2000)
1921:Zbigniew Dłubak, polski malarz, fotograf (zm. 2005)
1923 – Andrzej Szczepkowski, polski aktor, pedagog, senator RP (zm. 1997)
1934 – Sławomir Łubiński, polski pisarz
1936 – Kira Gałczyńska, polska dziennikarka, pisarka
1937:Jan Pietrzak, polski kabareciarz, kompozytor, piosenkarz, felietonista
1951 – Michał Fajbusiewicz, polski dziennikarz
1955:Tadeusz Słobodzianek, polski dramaturg, reżyser, krytyk teatralny
1958:Małgorzata Boratyńska, polska aktorka, reżyserka dubbingu
1959: Stanisław Sojka, polski wokalista jazzowy i popowy, pianista, gitarzysta, skrzypek, kompozytor, aranżer

Jan Stefan Pietrzak (ur. 26 kwietnia 1937 w Warszawie) – polski satyryk, aktor, monologista, autor i wykonawca licznych piosenek. Twórca „Kabaretu Hybrydy” oraz „Kabaretu Pod Egidą”. Felietonista „Tygodnika Solidarność” i „Gazety Polskiej” oraz prowadzący w TVP Historia program Po co nam to było…?, a także twórca programu rozrywkowego Kabaretowa alternatywa nadawanego od stycznia do maja 2010 przez TVP1.Jan Stefan Pietrzak urodził się na warszawskim Targówku jako syn Wacława i Władysławy z Majewskich. W bardzo młodym wieku został posłany przez matkę do wojska. W latach 1948–1957 był kolejno słuchaczem Korpusu Kadetów im. gen. Karola Świerczewskiego oraz Oficerskiej Szkoły Radiotechnicznej w Jeleniej Górze. Po odejściu z wojska pracował w Warszawskich Zakładach Telewizyjnych przy produkcji telewizorów. Studiował również na kursie wieczorowo-zaocznym na Wydziale Socjologii Wyższej Szkoły Nauk Społecznych przy KC PZPR, którą ukończył w roku 1968. Kierował studenckim Teatrem Hybrydy, prowadzącym trzy sceny: dramatyczną, kabaretową, i pantomimę. W 1967 roku Kabaret rozwiązano w efekcie zarzutów o wrogość wobec władz i deprawację młodzieży. Jan Pietrzak odszedł z „Hybryd”, planując założenie autorskiej sceny, z czego ostatecznie wykrystalizował się „Kabaret Pod Egidą”.„Kabaret Pod Egidą” rozpoczął działalność w 1967 roku. Warszawska premiera odbyła się 10 lutego 1968 w lokalu towarzystwa TPSP, ul. Chmielna 5. Kabaret ten istnieje do dziś bez stałego lokalu .Jako kabareciarz zasłynął satyrą polityczną komentującą ówczesną sytuację społeczno-polityczną i wymierzoną w ustrój PRL. W tych czasach jego twórczość była utożsamiana z etosem „Solidarności” i była głosem antykomunistycznej opozycji. Był twórcą do dziś bardzo znanych spontanicznych hymnów opozycji w czasach PRL-u (Taki Kraj, Żeby Polska była Polską). Wiele występów „Pod Egidą” było nagrywanych przez tajnych współpracowników peerelowskich służb, a władza utrudniała udostępnienie grupie lokalu. Część dowcipów z tego okresu szersza publiczność usłyszała dopiero w latach 80. W latach 1972–1973 Jan Pietrzak pracował w telewizji jako kierownik Redakcji Widowisk Estradowych TVP (w 1973 został zwolniony przez Macieja Szczepańskiego). Był sekretarzem redakcji tygodnika „Szpilki” (1975–1981).W czasach PRL był odznaczony m.in.: Złotym Krzyżem Zasługi, odznaką Zasłużony Działacz Kultury i odznaczeniem im. Janka Krasickiego. Po roku 1989 w Polsce popularnością cieszyły się organizowane przez niego Kabaretowe Kursy Śmiechoterapii. Angażuje się w życie społeczne i polityczne m.in. biorąc udział w różnych inicjatywach, pisząc np. do „Tygodnika Solidarność” czy „Dziennika Polskiego” (wcześniej także do „Gazety Polskiej”). Ubiegał się w wyborach w 1995 roku o urząd Prezydenta RP, głosząc m.in. postulaty przywrócenia kary śmierci i liberalizacji gospodarki. Ostatecznie uzyskał 201 033 głosów – 1,12% poparcia, co dało mu 10. miejsce. W wyborach parlamentarnych w 1997 bez powodzenia kandydował do Sejmu z listy Unii Prawicy Rzeczypospolitej. Wspiera również działania zmierzające do przeprowadzenia w Polsce lustracji – stąd wyraz poparcia dla Bronisława Wildsteina w lutym 2005 roku. W 2005 członek Honorowego Komitetu Poparcia Lecha Kaczyńskiego w wyborach prezydenckich, a w 2007 oficjalnie poparł Prawo i Sprawiedliwość w wyborach parlamentarnych, a także zasiadł w komitecie honorowego poparcia PiS-u. W 2010 był członkiem Warszawskiego Społecznego Komitetu Poparcia Jarosława Kaczyńskiego w wyborach prezydenckich. Od 2007 do 2009 w TVP Historia prowadzi program Po co nam to było…? oraz tworzy video felietony dostępne na portalu YouTube i własnej stronie internetowej, a od stycznia do maja 2010 współtworzył wraz z osobami, które towarzyszyły mu przez 50 lat pracy scenicznej program rozrywkowy Kabaretowa alternatywa emitowany przez TVP1. Od 2013 roku prowadzi program satyryczny pt. Wolne żarty w stacji Telewizja Republika. We wrześniu tego samego roku został publicystą tygodnika W Sieci.

Stanisław Sojka, występujący także jako Soyka i Stanisław Soyka (ur. 26 kwietnia 1959 w Żorach – polski wokalista jazzowy i popowy, pianista, gitarzysta, skrzypek, kompozytor, aranżer.Stanisław Sojka zaczął występować już w wieku 7 lat, kiedy to śpiewał w sopranach w chórze kościelnym, po czym mając 14 lat został kościelnym organistą. Był wówczas uczniem Podstawowej Szkoły Muzycznej I stopnia w Gliwicach, gdzie uczył się gry na skrzypcach. Naukę kontynuował w Liceum Muzycznym w Katowicach, po czym studiował na Akademii Muzycznej im. K. Szymanowskiego w Katowicach, na kierunku aranżacji i kompozycji. Pod koniec lat 70. Sojka współpracował z jazzowym zespołem Extra Ball, był więc znany w środowisku jazzowym. Dyrektor jazzowej wytwórni płytowej PolJazz zaproponował wokaliście prestiżowy koncert, który miał być jednocześnie zarejestrowany na potrzeby jego pierwszej płyty. W ten sposób Sojka solowo zadebiutował na scenie w listopadzie 1978 roku, recitalem w Filharmonii Narodowej w Warszawie, w ramach cyklu „Jazz w Filharmonii”. W tym samym roku zaczął nagrywać również popowe nagrania. Najpierw zaśpiewał w duecie z najpopularniejszą wówczas wokalistką pop, Anną Jantar, cover przeboju z musicalu „Grease”, zatytułowany „You’re The One That I Want”. W 1980 roku Sojka wystąpił w śpiewogrze Katarzyny Gaertner „Pozłacany warkocz”, u boku takich gwiazd jak Maryla Rodowicz czy Andrzej Zaucha. Doczekał się wtedy także pierwszego solowego hitu, „Śliczna różdżkareczka”.Drugi album Soyki, Blublula z 1981 roku, został okrzyknięty przez dziennikarzy najlepszym jazzowym albumem roku i osiągnął status „Złotej Płyty”. W 1983 roku Sojka wydał album ze standardami Duke’a Ellingtona Soyka Sings Ellington oraz płytę Matko, która nas znasz… z muzyką religijną. W 1985 roku ukazał się album W piwnicy na Wójtowskiej W 1986 roku Stanisław Sojka podpisał dwuletni kontrakt płytowy z zachodnioniemieckim oddziałem wytwórni RCA i nagrał tam swój pierwszy popowy i jedyny międzynarodowy album, zatytułowany Stanisław Sojka.
W 1988 roku, po powrocie z Niemiec, Sojka nagrał tytułową piosenkę do filmu Piłkarski poker. W tym samym roku założył duet z gitarzystą jazzowej formacji Tie Break, Januszem „Yaniną” Iwańskim. Razem występowali aż do zawieszenia działalności w 1995 roku.
Na przełomie dekad Sojka uczestniczył też gościnnie w sesjach nagraniowych płyt zespołów Maanam i De Mono oraz Kayah, Izabeli Trojanowskiej i Urszuli, śpiewając w chórkach i grając na fortepianie. W tym czasie został też laureatem nagrody im. Krzysztofa Komedy w 1989 roku oraz Nagrody Artystycznej Młodych im. Stanisława Wyspiańskiego w 1990 roku. Skomponował także muzykę do kilku krótkometrażowych filmów.. W 1990 roku Stanisław Sojka, odtąd występujący jako Soyka, wylansował przeboje „Cud niepamięci” i „Play It Again”, zapowiadające jego najsłynniejszy album, czyli Acoustic. Jego współproducentem był Dieter Meier z zespołu Yello. Płyta wydana w 1991 roku odniosła nie tylko ogromny sukces artystyczny, uznana przez dziennikarzy za najlepszy album roku, ale też komercyjny, przynosząc jeszcze hity „Tak jak w kinie” i „Hard To Part”. Wyprzedziła również światową modę na koncerty „bez prądu” zapoczątkowaną w 1991 roku przez stację MTV. W międzyczasie, na początku 1991 roku, Polskę podbiła piosenka „Tolerancja (na miły Bóg)”, która okazała się największym przebojem w całym dorobku Sojki W 1991 Soyka ponadto skomponował piosenkę „Wszystko co złe omija mnie” Grażynie Łobaszewskiej, za co otrzymał I nagrodę w konkursie „Premiery” krajowego festiwalu piosenki w Opolu. W tym samym roku ukazał się jeszcze zbiór wierszy artysty „Fracha Po zainaugurowaniu w 1995 roku nagród polskiego przemysłu muzycznego Fryderyk Soykę już podczas pierwszej edycji wyróżniono statuetką dla najlepszego wokalisty 1994 roku. W 1995 roku Soyka wydał dwa albumy. Pierwszy, retrospekcja. koncert. Kraków, był albumem koncertowym, ale zawierał dodatkowo dwa premierowe nagrania studyjne, w tym hit „Są na tym świecie rzeczy”. Był to ostatni album firmowany z Yaniną. Na drugim wokalista przedstawił swoje nowe muzyczne oblicze, bo związane z nurtem muzyki poetyckiej. W 2007 roku zaczął koncertować z nową formacją Soyka Sextet Plus. W 2008 roku Soyka dostał pierwszą kinową rolę, w polsko-japońskim filmie Doroty Kędzierzawskiej Jutro będzie lepiej. Wokalista wcielił się w rolę policjanta. Premiera filmu odbyła się dopiero w maju 2010 roku, podczas Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni.W kwietniu 2009 roku na szczecińskim festiwalu „Kontrapunkt” odbyła się premiera radiowej sztuki teatralnej autorstwa Krzysztofa Czeczota „Jeszcze się spotkamy młodsi”, do której Soyka skomponował muzykę. Otrzymał za to nagrodę za najlepszą oryginalną muzykę podczas Festiwalu Teatru Polskiego Radia i Teatru Telewizji Polskiej „Dwa Teatry” w Sopocie 3 maja 2009 roku Soyka został odznaczony przez Prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.
W październiku 2009 roku ukazał się ponadto pierwszy od pięciu lat premierowy album Soyki Studio Wąchock, pierwszy firmowany z Sextet Plus. Gościnnie zaśpiewały na nim Paulina i Natalia Przybysz z zespołu Sistars. Obok autorskich utworów zaśpiewał na niej także wiersze Czesława Miłosza, Zbigniewa Herberta i Leopolda Staffa oraz ukraińsko-białoruską piosenkę ludową. Płytę promował przebój „Każdy kochać się chce”. Za ten album Soyka został nominowany do Fryderyków jako wokalista roku i za najlepszy album z muzyką poetycką.Równolegle z premierą płyty Soyka wystąpił z zespołem Kwintet Plus jako gwiazda koncertu galowego konkursu „Pamiętajmy o Osieckiej”, w którym amatorzy i profesjonaliści śpiewają piosenki z tekstami Agnieszki Osieckiej. Artysta skomponował na tę okazję muzykę do jej dziewięciu, mniej znanych tekstów. Repertuar ten wypełnił we wrześniu 2010 roku jego następny album, …Tylko brać – Osiecka znana i nieznana, promowany utworem „Tango Warszawo”. Materiał uzupełniły znane już dwie kompozycje Andrzeja Zielińskiego z grupy Skaldowie oraz księdza Franciszka Leśniaka. Album uhonorowano „Złotą Płytą”, a Soykę nominowano do Fryderyków jako wokalistę roku i za najlepszy album z muzyką poetycką.
W 2011 roku Stanisław Soyka został jednym z kompozytorów w Teatrze im. L. Solskiego w Tarnowie. W czerwcu artysta został uhonorowany nagrodą Grand Prix krajowego festiwalu piosenki w Opolu za całokształt twórczości. Otrzymał również swoją Gwiazdę w opolskiej Alei Gwiazd.W sierpniu wziął udział w nagraniu charytatywnej piosenki „Mama Afryka”, wspólnie z Beatą Kozidrak, Mieczysławem Szcześniakiem, Anną Marią Jopek, Arturem Gadowskim, Majką Jeżowską i Anną Jursztowicz W kwietniu 2012 Soyka wydał album Stanisław Soyka w hołdzie Mistrzowi, zawierający własne interpretacje wybranych utworów Czesława Niemena. Przygotowania do tego projektu trwały dwanaście lat, a nagranie zaledwie pięć dni. Specjalnym gościem na płycie był Tomasz Jaśkiewicz, nadworny gitarzysta Niemena. Album promował utwór „Wiem, że nie wrócisz”, nagrany z jego udziałemW maju artysta znalazł się w prestiżowej dziesiątce gwiazd koncertu Top na festiwalu TOPtrendy, gdzie występują wykonawcy odnoszący największy sukces komercyjny w ostatnim roku[7]. W lutym 2013 na rynek trafił koncertowy album z płytami CD i DVD Stanisław Soyka w hołdzie Mistrzowi – Live, z repertuarem ostatniej płyty[8]. W kwietniu ukazała się dwupłytowa kolekcja największych przebojów artysty, wydana w cyklu „Poeci polskiej piosenki”, zatytułowana Absolutnie nic….W 2014 Soyka ponownie sięgnął po twórczość Bolesława Leśmiana i wspólnie z Adamem Strugiem nagrał album „Strug. Leśmian. Soyka”, wydany w maju. Kompozycje do wierszy stworzył Strug, a Soyka opracował je na fortepian i zaśpiewał z nim w duecie. Płytę promował utwór „Tam na rzece”.
Stanisław Sojka jest katolikiem. Rozwiódł się ze swoją żoną Iwoną, z którą ma czterech synów i związał z Ewą Żmijewską. W swojej karierze nie stronił od alkoholu i narkotyków.